PrEP เพร็พ คืออะไร ยาป้องกันเอชไอวี วิธีกิน | พัทยาเมดแคร์คลินิกเวชกรรม

PrEP คืออะไร

PrEP (Pre-Exposure Prophylaxis) หรือ “เพร็พ” คือยาที่ผู้ที่ไม่มีเชื้อเอชไอวีรับประทาน เพื่อลดโอกาสการติดเชื้อเอชไอวี

ตัวยา: ส่วนใหญ่เป็นยาเม็ดที่มียาต้านเอชไอวี 2 ชนิดรวมกัน (ทีโนโฟเวียร์และเอ็มทริไซตาบีน)
ป้องกันเฉพาะเอชไอวี: ไม่ป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อื่น เช่น หนองใน หรือซิฟิลิส และไม่ใช่ยาคุมกำเนิด
เพิ่งสัมผัสเชื้อ? หากคิดว่าอาจสัมผัสเชื้อเอชไอวีภายใน 72 ชั่วโมงที่ผ่านมา ต้องใช้ PEP (ยาต้านฉุกเฉิน) ไม่ใช่ PrEP ควรพบแพทย์โดยเร็วที่สุด

ความปลอดภัยของ PrEP

PrEP ปลอดภัยสำหรับคนส่วนใหญ่

ผลข้างเคียงที่พบบ่อย: คลื่นไส้ ปวดศีรษะ หรือไม่สบายท้อง มักเป็นเล็กน้อยและหายไปเองภายในไม่กี่สัปดาห์แรก
ผลข้างเคียงที่ต้องเฝ้าระวัง: การทำงานของไตหรือความหนาแน่นของกระดูกเปลี่ยนแปลงเล็กน้อย แพทย์จะติดตามด้วยการตรวจเลือดเป็นระยะ
ตรวจเอชไอวีก่อนเริ่มยา: ต้องตรวจให้แน่ใจว่าไม่มีเชื้อก่อนเริ่ม PrEP เพราะการกินยาขณะมีเชื้ออยู่แล้วอาจทำให้เชื้อดื้อยา

ประสิทธิภาพของ PrEP

เมื่อกินยาตามที่แพทย์สั่ง: ลดความเสี่ยงการติดเชื้อเอชไอวีจากเพศสัมพันธ์ได้ประมาณ 99%
หากลืมกินยา: ประสิทธิภาพจะลดลงมาก
ระยะเวลาก่อนยาป้องกันได้: การกินยาทุกวันต้องใช้เวลาประมาณ 7 วันสำหรับเพศสัมพันธ์ทางทวารหนัก และประมาณ 21 วันสำหรับเพศสัมพันธ์ทางช่องคลอด

ใครควรพิจารณาใช้ PrEP

PrEP อาจเหมาะกับคุณ หากคุณไม่มีเชื้อเอชไอวี และ:

มีคู่นอนที่มีเชื้อเอชไอวี
ไม่ได้ใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้งกับคู่นอนที่ไม่ทราบผลเลือด
เคยเป็นโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ในช่วง 6 เดือนที่ผ่านมา
ใช้เข็มหรืออุปกรณ์ฉีดยาร่วมกับผู้อื่น
เคยใช้ PEP มากกว่า 1 ครั้ง

แพทย์สามารถช่วยประเมินว่า PrEP เหมาะกับคุณหรือไม่

วิธีกิน PrEP

กินทุกวัน: กินวันละ 1 เม็ด ในเวลาใกล้เคียงกันทุกวัน พร้อมหรือไม่พร้อมอาหารก็ได้ เหมาะกับทุกคน
กินเฉพาะช่วงที่มีความเสี่ยง (2-1-1): ใช้ได้เฉพาะชายที่มีเพศสัมพันธ์กับชาย และควรใช้หลังจากแพทย์อธิบายวิธีแล้วเท่านั้น ไม่เหมาะกับเพศสัมพันธ์ทางช่องคลอด
ตรวจติดตาม: ตรวจเอชไอวีและตรวจอื่น ๆ ทุก 3 เดือนระหว่างใช้ PrEP
อย่าหยุดยาเอง: ปรึกษาแพทย์ก่อนหยุดยา
ใช้ถุงยางอนามัยต่อไป: เพื่อป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อื่น ๆ

ข้อควรจำ: PrEP เป็นวิธีป้องกันเอชไอวีที่มีประสิทธิภาพสูง แต่จะได้ผลดีที่สุดเมื่อกินยาสม่ำเสมอตามที่แพทย์สั่ง ควรปรึกษาบุคลากรทางการแพทย์เพื่อประเมินว่า PrEP เหมาะกับคุณหรือไม่ และสอบถามข้อสงสัยต่าง ๆ